ทำไมขนาดถึงไม่สำคัญ

posted on 29 Jul 2009 22:49 by directdemocracy

 

ชวนคุยเรื่องขนาดกับประชาธิปไตยกันต่อ...

ประเด็นที่ผมจะชวนคุยในวันนี้ เป็นเรื่องที่สืบเนื่องมาจากคำถามที่ผมได้ตั้งไว้ในครั้งที่แล้ว นั่นคือคำถามที่ว่าถ้าเราเชื่อตามคำอธิบายที่บอกว่ารูปแบบการปกครองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" เป็นรูปแบบการปกครองที่เป็นไปได้เฉพาะในชุมชนการเมืองขนาดเล็ก มีประชากรจำนวนไม่มาก ซึ่งผู้คนทั้งหมดสามารถมาร่วมประชุมตัดสินใจในกิจการบ้านเมืองร่วมกันได้ในสถานที่เดียวแล้ว นั่นก็หมายความว่ากระบวนการปกครองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" ย่อมเป็นสิ่งที่ล้าสมัยและเป็นไปไม่ได้อีกแล้วในยุคปัจจุบัน และดังนั้นการปกครองระบอบประชาธิปไตยในรัฐสมัยใหม่จึงต้องเป็น "ประชาธิปไตยแบบตัวแทน" แต่เพียงอย่างเดียว

แต่ในขณะเดียวกัน ข้อเท็จจริงกลับปรากฏว่า ในแวดวงวิชาการรัฐศาสตร์และขบวนการเคลื่อนไหวรณรงค์ทางการเมืองปัจจุบันกลับมีกระแสผลักดันให้มีการนำกลไกทางการเมืองการปกครองที่ตั้งอยู่บนหลัก "ประชาธิปไตยทางตรง" กลับมาใช้ควบคู่ไปกับกระบวนการทางการเมืองการปครองแบบตัวแทน ปรากฏการณ์ดังกล่าวอาจยังไม่เข้มข้นนักในสังคมการเมืองไทย แต่สำหรับในประเทศประชาธิปไตยตะวันตกหลายประเทศ กระแสการผลักดันแนวคิดเรื่อง "ประชาธิปไตยทางตรง" ดำเนินไปอย่างคึกคักและถือเป็นเรื่องสำคัญถึงขนาดมีการตั้งสถาบันขึ้นมาทำหน้าที่ศึกษา รวบรวมและเผยแพร่องค์ความรู้เกี่ยวกับ "ประชาธิปไตยทางตรง" อย่างเอาจริงเอาจัง

(ในกรณีของประเทศไทย หนึ่งในองค์กรทางสังคมที่มีบทบาทริเริ่มผลักดันแนวคิดและกระบวนการมีส่วนร่วมทางการเมืองในแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" ก็คือ เว็บไซต์ ilaw ซึ่งก่อตั้งโดยอาจารย์จอน อึ๊งภากรณ์ สามารถเข้าไปดูได้ที่ ilaw.or.th ส่วนในกรณีของต่างประเทศ สามารถเข้าไปดูได้ตามเว็บไซต์ที่ได้ขึ้นลิงก์ไว้ครับ) 

การนำกลไกการมีส่วนร่วมใช้อำนาจทางการเมืองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" กลับมาใช้ภายใต้ระบอบประชาธิปไตยแบบตัวแทนในปัจจุบัน (จะใช้อย่างไรนั้น ขอเก็บไว้คุยกันอีกทีนะครับ) จึงน่าจะเป็นสิ่งที่ชี้ให้เห็นว่า บางทีการอธิบายหรือสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับการปกครองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" ที่ยึดถือถ่ายทอดกันมานั้น อาจไม่ถูกต้องเสียทีเดียว หรือมิเช่นนั้นก็สร้างการรับรู้และเข้าใจเพียงบางแง่บางมุมเท่านั้น

ความเข้าใจที่ว่ากระบวนการใช้อำนาจทางการเมืองการปกครองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" เป็นไปได้เฉพาะในรัฐขนาดเล็ก ดังเช่นนครรัฐโบราณ หรือหากเป็นรัฐสมัยใหม่ ก็ต้องเป็นรัฐที่มีพื้นที่ขนาดเล็ก เช่น มลรัฐ (canton) ในหุบเขาของสวิตเซอร์แลนด์ หรือมิเช่นนั้นก็ต้องใช้ในการปกครองระดับท้องถิ่นขนาดเล็กเท่านั้น อาจไม่ใช่ความเข้าใจที่ผิดเสียทีเดียว แต่ก็เป็นไปได้อย่างมากที่จะทำให้เข้าใจไปว่า สารัตถะของการปกครองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" นั้นอยู่ที่เรื่องของ "ขนาด" เป็นสำคัญ

แน่นอนว่าขนาดของรัฐนั้น ย่อมถือเป็นเงื่อนไขหนึ่งของความเป็นไปได้ในการร่วมกันใช้อำนาจปกครองตนเองโดยตรงของประชาชนทั้งหมดในฐานะเจ้าของอำนาจอธิปไตย แต่คำอธิบายเช่นนี้ อาจต้องจำกัดเฉพาะกรณีของ "ประชาธิปไตยทางตรงแบบโบราณ" เท่านั้น เพราะนับแต่ปลายศตวรรษที่ 18 เป็นต้นมา รัฐประชาชาติจำนวนหนึ่ง ก็ได้มีการเปิดให้ประชาชนทั้งประเทศเป็นผู้ใช้อำนาจสูงสุดทางการเมืองด้วยตนเองโดยตรงด้วยเช่นกัน โดยเฉพาะในกระบวนการใช้อำนาจตัดสินใจทางการเมืองระดับชาติ อย่างการตัดสินใจกำหนดกฎกติกาสูงสุดในการอยู่ร่วมกันของคนในสังคม ซึ่งกระบวนการดังกล่าวเรียกกันว่าเป็นการใช้อำนาจการเมืองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรงสมัยใหม่"

เพื่อจะทำความเข้าใจการปรากฏขึ้นและดำรงอยู่ของ "ประชาธิปไตยทางตรงสมัยใหม่" ผมมีความเห็นว่าเราอาจจำเป็นต้องมีการสร้างคำอธิบาย หรือมีการมองสิ่งที่เรียกว่า "ประชาธิปไตยทางตรง" ด้วยสายตาแบบใหม่ คำถามคือใหม่อย่างไร? 

ความเข้าใจใหม่ประการแรกคือ กระบวนการใช้อำนาจทางการเมืองแบบประชาธิปไตยทางตรงไม่ใช่สิ่งที่เป็นไปไม่ได้ในรัฐประชาชาติสมัยใหม่

ความเข้าใจใหม่ประการที่สองคือ สาระสำคัญของกระบวนการใช้อำนาจทางการเมืองแบบประชาธิปไตยทางตรงนั้นไม่ได้อยู่ที่เรื่องของการมีชุมชนการเมืองขนาดเล็กที่ประชาชนทั้งหมดสามารถมาร่วมชุมนุมออกเสียงตัดสินใจในกิจการบ้านเมืองร่วมกันในสถานที่เดียว

พูดอีกอย่างคือ การมองสิ่งที่เรียกว่า "ประชาธิปไตยทางตรง" ด้วยสายตาแบบใหม่นั้น เป็นการคิดถึง พูดถึง หรือจินตนาการถึงกระบวนการมีส่วนร่วมใช้อำนาจทางการเมืองการปกครองแบบ "ประชาธิปไตยทางตรง" โดยไม่ได้มองเห็นแต่ "นครรัฐกรีกโบราณ" เมื่อสองพันห้าร้อยกว่าปีมาแล้ว หรือ "รัฐขนาดเล็ก" ที่มีจำนวนประชากรไม่มากและประชาชนสามารถมาร่วมประชุมตัดสินใจในกิจการบ้านเมืองได้ในสถานที่เดียว

ถ้าเงื่อนไขการดำรงอยู่ของสิ่งที่เรียกว่า "ประชาธิปไตยทางตรง" ไม่ใช่เรื่องของรัฐโบราณหรือรัฐสมัยใหม่ และไม่ใช่เรื่องของรัฐขนาดเล็กหรือรัฐขนาดใหญ่ แล้วอะไรกันล่ะที่เราจะนึกถึงเมื่อได้ยินคำว่า "ประชาธิปไตยทางตรง" ? ผมฝากให้คุณผู้อ่านเก็บไปคิดต่อ แล้วผมจะมาชวนคุยในประเด็นนี้ในคราวหน้าละกันนะครับ 

Comment

Comment:

Tweet

Good written papers for sale online! Contact us today and forget about your needs! <!-- [if gte mso 9]><xml> </xml><![endif]-->

<!-- [if gte mso 9]><xml> Normal 0 21 false false false UK X-NONE X-NONE </xml><![endif]--><!-- [if gte mso 9]><xml> </xml><![endif]--><!-- [if gte mso 10]> <style> /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Обычная таблица"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin-top:0cm; mso-para-margin-right:0cm; mso-para-margin-bottom:8.0pt; mso-para-margin-left:0cm; line-height:107%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin; mso-fareast-language:EN-US;} </style> Buy research paper online

#10 By brownlee on 2015-11-13 20:11

There is nothing wrong with needing a little bit of help every once in a while with your assignments. Let an essay writing service relieve some of the burden of your heavy school and personal load, so have the peace of mind about your paper assignment!writing help.

#9 By Lara25 (77.123.86.132|77.123.86.132) on 2015-08-26 13:29

You know that students are divided into two categories: those who are able to study independently and those who need help. So if you have any difficulties with writening your reseach paper – that is not a problem, you can also use custom essay writing services. Our essay and research paper writers will be glad to help you)

#8 By (194.44.170.58|194.44.170.58) on 2015-01-26 19:26

Great article! Order Custom Book Reports here!

#7 By Amber (194.44.170.157|194.44.170.157) on 2014-07-19 16:59

It is always intersting to read an argumentative essay concerning some political issues.

#6 By Buy a Research Paper (77.123.86.132|77.123.86.132) on 2014-06-20 15:28

Thanks for useful information! http://special-essays.com will provide you with excellent custom book reports, essays and research papers.

#5 By custom book reports (194.44.92.63|194.44.92.63) on 2014-04-30 18:31

Thank you for sharing this information. The information was very helpful and saved a lot of my time.

#4 By Good Essay (119.155.120.87) on 2011-04-23 17:05

If you buy essay, you will not cheat, just because that shows that you're concentrated on high results.

#3 By buy custom essay papers (91.201.66.6) on 2010-08-21 03:54

Exhausted of wasting days for literature term paper composing? Do not worry! Buy essay from personal essay writing service and be sure that you have got an academic success.

#2 By argumentative essay (91.201.66.6) on 2010-08-13 22:32

The piece of your work is incredible. Persons, which order the <a href="http://www.essaysprofessors.com/custom-essays.html">custom essays</a> at <a href="http://www.essaysprofessors.com/paper-writing.html">paper writing</a> service should know about your interesting data. With that knowledge it supposes to be easy to reach good grades.

#1 By MINDYHuff (91.201.66.6) on 2010-08-07 09:10